Tropische cycloon op ramkoers Ionische Eilanden

Via ons Twitter kanaal volgen we al een paar dagen de interessante ontwikkelingen van een “tropische cycloon” boven de centrale Middellandse Zee. In deze Blog nemen we de mediterraan tropisch-achtige cycloon ofwel medicane luisterend naar de Griekse naam “Ianos” met ramkoers Ionische Eilanden en het Griekse vaste land eens nader onder loep.

Evolutie mediterraan tropisch-achtige cycloon

Begin september snoerde vanuit een Atlantische hoogtetrog een hoogtelaag richting de westelijke Middellandse Zee af dat vervolgens in slow motion via de Golf van Lion en de Golf van Genua langzaam naar de de centrale Middellandse zee koerste.
Het hoogtelaag (upper level low) blauw ingetekend vrijdag 11 september boven de westelijke Middellandse Zee
Noodweer toen ook al op de Balearen door zware regen en onweersbuien
Op de zgn water vapour (waterdamp) satelliet beelden was het hoogtelaag met de zware onweersbuien die tot in de hogere atmosfeer groeiden mooi waar te nemen. Water vapour satellietbeelden geven een goede indicatie van de luchtmassa’s hoger in de atmosfeer en daarbij ook het verloop van frontale zone(s) en in het bijzonder de jetstream. Zwart is droge lucht, wit vochtige lucht

Transformatie Upper Level Low tot Medicane

Aangekomen boven het warme water van de golf van Libië transformeerde het hoogtelaag de afgelopen 24 uur naar een een systeem met de kenmerken van een tropische depressie of “mediterraan tropisch-achtige cycloon” ook wel medicane genoemd. Inmiddels heeft de medicane de naam Ianos (Gr) of Udine (DWD) meegekregen

De bewolking samengaand met medicane Ianos gisteren met kern ten ZO van Sicilie gezien vanuit de ruimte

Tropische cyclonen

Factoren die nodig zijn voor de vorming van medicanes zijn enigszins anders dan die normaal worden gezien bij tropische cyclonen. In tegenstelling tot tropische cyclonen kunnen medicanes zich ontwikkelen bij zeewateroppervlaktetemperaturen (SST’s) lager dan 26 °C.

Mediterrane tropische cyclonen vereisen voor hun ontwikkeling bovendien invallen van koudere luchtmassa`s  (hoogtetrog / hoogtelaag) om zodoende de atmosferische instabiliteit te veroorzaken. De meeste medicanes ontwikkelen zich door lage windschering  boven de Middellandse Zee met SST’s van 15 tot 26 ° C en daarmee dus meest in zuidelijke uithoeken van de Middellandse Zee met als voorkeur de Balearen en de Ionische Zee. Kenmerkend voor een medicane is ook de zogenaamde warme kern tot op grotere hoogte

De warme kern van Ianos op de vrijdagochtend ten zuiden van Zakynthos (Theta E kaart GFS)

Medicanes kunnen zo sterk zijn als een orkaan of hurricane. Orkanen bestaan ​​officieel niet in de Middellandse Zee. Echter vanwege de gelijkenis met de tropische stormen worden deze subtropische mediterrane stormen “Medicane” genoemd. De term bestaat uit “mediterranee” ” en “hurricane“.

Voorkomen

De kracht en grootte van medicanes worden beperkt door de ingesloten omgeving van de Middellandse Zee, de grootste medicanes kunnen een grootte bereiken van ongeveer 300 km. Medicanes worden als potentieel gevaarlijk beschouwd vanwege de dichte bevolking van kustregio’s in de Middellandse Zee. Zo werden op 23 september 1969 Tunesië en Algerije zwaar getroffen door een medicane. Minstens 600 mensen en duizenden kamelen kwamen daarbij om, 250.000 mensen werden dakloos en de regionale economieën ernstig beschadigd.

De maximaal bereikbare sterkte van medicanes wordt geschat op gelijk aan een orkaan van categorie 1 op de schaal van Saffir-Simpson. Mediterrane tropische cyclonen houden doorgaans tussen 12 uur en 5 dagen aan.

Medicane Celeno 15-17 januari 1995, algemeen beschouwd als het best gedocumenteerde exemplaar in de 20e eeuw. Meer over de geschiedenis van medicanes vind je – HIER

Deze tropische cyclonen kunnen op elk moment van het jaar ontstaan. Omdat deze stormen echter hun energie ontlenen aan het temperatuurcontrast tussen het warme zeewater en de atmosfeer, wordt de grootste frequentie waargenomen van september tot januari. Overigens zijn medicanes geen zeldzame verschijning, hieronder een lijst met de gedocumenteerde medicanes.

Verwacht noodweer Ionische Eilanden / Peloponnesos

Ianos lig inmiddels met zijn kern (989 hPa) ten oosten van Sicilië en koerst de komende uren verder  via de Ionische Zee naar het vaste land van Griekenland alwaar in het weekend afzwakkend in zuidelijk richting verder zal trekken richting het zeegebied ten westen van Kreta.
Ianos vanmorgen met zijn kern ten oosten van Sicilië
Boven het warme water van de Ionische Zee (27 tot 28 graden) zal het systeem de komende uren nog wat verder uitdiepen en dus nog in kracht gaan toenemen.
In de nacht van donderdag op vrijdag zal Ianos met een kerndruk van 980 hPa de Ionische Eilanden aandoen waarbij met name het zuidelijk gelegen Zakynthos en in het vervolg ook Peloponnesos ermee te maken gaat krijgen. Extreme neerslag en wind zullen in deze contreien voor noodweer gaan zorgen.
Noodweer gevarenkaart vlgs .Severe-weather.eu van 16-09, vandaag wordt de koers in het verdere verloop meer zuidelijk berekend
Er worden in relatief korte tijd neerslaghoeveelheden van 100 tot 250 mm berekend en lokaal ook nog (veel) meer (350 mm). Dit geldt met name voor de bergachtige gebieden van de Peloponnesos.
Neerslag verwachting ECMWF 16-09vooral in de Peloponnesos en het oostelijke Griekse vaste land krijgen te maken met extreme neerslaghoeveelheden

Ionische Eilanden

Eerste wolken en onweersbuien hebben inmiddels de regio bereikt en zijn een voorbode op veel meer nattigheid. De wind gaat in de loop van de dag en met name vanmiddag en avond aantrekken tot storm of zware storm waarbij windsnelheden worden bereikt van 80 tot 105 km/h en windstoten tot 150 km/h (ECMWF model. Later op de dag en met name in de avond en nacht gaat het aanhoudend en intensief regenen al of niet doorspekt met onweer.

Afzwakkend koers richting Kreta

In het verdere verloop trekt Ianos geleidelijk weer opvullend en afzwakkend via het zeegebied westelijk van Kreta naar het noordoosten van Libië alwaar het aangekomen boven land snel van de weerkaarten zal verdwijnen. Overigens is het nog even afwachten wat het systeem precies gaat doen. Zo werd tot gisteravond nog een koers berekend via het noorden van Kreta en ten zuiden van west Turkije richting Cyprus.

GFS (wind) voor zondagochtend. Volgens de laatste berekeningen (GFS / EC) zal Ianos dan met zijn kern het N-Afrikaanse continent optrekken en “uitdoven”
Duidelijk is wel dat het op zijn traject over de Ionische Eilanden en het zuiden van Griekenland extreem veel neerslag en wind in zijn bagage met zich meebrengt met noodweer potentiaal en gevaar voor overstromingen en modderstromen (flash floods) in de berggebieden. Kreta lijkt met de nieuwe westelijker en zuidelijke koers buiten schot te blijven van het zeer slechte weer. Wel gaan ook hier regen en onweersbuien het mooie weer tijdelijk verstoren
De berekende neerslaghoeveelheden tot en met zondagavond, het ECMWF model komt lokaal vanmorgen met meer dan 300 mm op de proppen
Vooral Zakynthos als ook de bergachtige gebieden van de de Peloponnesos moeten zich gaan voorbereiden op zeer onstuimig weer met veel neerslag en (zware) storm. Reeds in de loop van de dag gaat de wind toenemen en volgt de regen. Na passage van Ianos zal het weerbeeld snel weer opknappen en de atmosfeer weer tot rust komen.
GFS ensembles prikpunt zuidelijke Ionische Eilanden met de enorme neerslagpiek rond de 18e september
De vakantiegangers of diegenen die in die gebieden verblijven zijn alvast gewaarschuwd voor het naderende (zeer) slechte weer. Mocht zich iemand in die regio ophouden dan horen we dat graag en zouden we eventuele updates of berichtgevingen vanaf locatie via onze kanalen graag meepakken!
Abonneer
Abonneren op
guest

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

4 Reacties
Inline Feedbacks
Bekijk alle reacties