Interessante ontwikkelingen stratosfeer, gevolgen klein?

0

Terwijl de Alpen de ene na de andere sneeuwdump te verwerken krijgt, staan er ook winterse ontwikkelingen op het programma in de bovenkamer van de atmosfeer! Daar krijgt de poolwervel een klap te verduren De vraag is hoe zwaar die klap gaat zijn…

De klap van de poolwervel staat gepland iets na het begin van de meteorologische winter. Want die begint officieel morgen. Het worden dus meteen al interessante tijden…

Korte uitleg over de poolwervel

De poolwervel is een enorm lagedrukgebied dat zich elke winter vormt in de stratosfeer. De stratosfeer zelf is een luchtlaag die zich bevindt tussen 10 en 30 kilometer hoogte, ver boven de lucht waarin wij leven.

De poolwervel in de stratosfeer is normaal gesproken vrij stabiel. Deze blijft in de winter vaak stug op dezelfde plek liggen boven de Noordpool zonder veel in kracht te veranderen. Maar er zijn bepaalde momenten dat deze poolwervel minder stabiel wordt en enorm verzwakt. Dat worden ook wel Sudden Stratospheric Warmings (SSW) genoemd. Volgens de theorie is er een vergrote kans op pittig winterweer in Europa een paar dagen tot weken nadat een SSW heeft plaatsgevonden. Dit uit zich in een negatieve Arctic Oscillation (AO) aan de grond, en het vormen van hogedrukgebieden die vrij noordelijk uitkomen. Deze SSWs zijn tot enkele wegen vooruit te verwachten.

Nog niks aan de hand, maar…

Op dit moment is er nog niet zo veel aan de hand in de stratosfeer. Het plaatje hieronder laat zien dat de poolwervel in de buurt van de Noordpool ligt. Wel ligt de poolwervel nu iets te veel in de richting van Europa. Dit heeft geen directe gevolgen voor het weer aan de grond.

De poolwervel ligt op donderdag 29 november aan de Europese kant van de pool. Er lijkt nog niet veel aan de hand. Bron: Freie Universität Berlin.

Opschudding vanuit Canada/Alaska

De komende dagen gaat er het een en ander veranderen in de stratosfeer. De poolwervel blijft wel ongeveer op dezelfde plaats liggen. Maar in de buurt van Canada/Alaska bouwt zich komende week een hogedrukgebied op (zie kaartje hieronder). Deze drukt de poolwervel verder richting Europa en Rusland. Het ontstaan van hogedrukgebieden gaat vaak hand in hand met een SSW.

Bedenk hierbij wel dat dit hogedrukgebied zich vormt op enkele tientallen kilometer hoogte. Dit hogedrukgebied is dus niet op de grond zichtbaar.

Op 9 december heeft zich een hogedrukgebied gevormd in de buurt van Canada. Dit hogedrukgebied duwt de poolwervel richting Europa. Bron: Freie Universität Berlin.

Grote en kleine SSWs.

Om te bepalen of de ontwikkelingen hierboven ook van invloed zijn op het weer aan de grond, kijken we naar het type SSW. Kortgezegd zijn er twee types. Deze heten de ‘grote’ SSW (ook wel bekend als major SSW) en ‘kleine’ SSW (minor SSW). Bij een grote SSW zijn de gevolgen aan de grond goed merkbaar. De gevolgen aan de grond zijn bij een kleine SSW vaak minder, of helemaal niet zichtbaar.

Wordt het een ‘grote’ SSW?

De vraag is nu of het ook een ‘grote’ SSW wordt. Daarvoor gebruiken we de grafiek hieronder. Deze grafiek laat 20 berekeningen zien van een maat voor windsnelheid. Als de rode lijnen onder de dikke zwarte lijn komen, dan is het een grote SSW. Anders is het een kleine SSW. De blauwe lijn geeft het tijdstip aan dat de SSW piekt.

Het kaartje laat zien dat de SSW plaatsvindt rond 9 december. Dat is wanneer de rode lijnen de laagste waarden bereiken. Maar wat ook te zien is, is dat slechts 1 van de 20 lijnen ook daadwerkelijk onder de 0 komt. Dat betekent dat de SSW waarschijnlijk een kleine zal zijn.

Het lijkt erop dat de SSW die er aan komt een kleine zal zijn. Bron: Hannah Attard – University of Albany

Gevolgen dus klein?

De SSW die gaat komen, wordt dus waarschijnlijk een kleine. Dat betekent dat de gevolgen op het weer aan de grond de komende maand waarschijnlijk klein zullen zijn. Voorlopig lijkt het dus bij interessante ontwikkelingen in de bovenkamer te blijven. Mocht dit veranderen, dan houden we je op de hoogte!

 

 

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

tien + 19 =

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.