IJsklimmen Winter 20/21: een tussenbalans

Nordwandrinne Lüsener Fernerkogel, 14 november 2020. Terwijl bij 20gr de mensen in korte broek in Innsbruck in het zonnetje liepen kon je 45min verderop perfect ijsklimmen.

Nadat de eerste sneeuw eind Oktober al in Innsbruck zelf viel en het sindsdien al diverse malen in Innsbruck heeft gesneeuwd, kunnen we rustig zeggen dat het ijsseizoen goed is begonnen en we lekker warm gedraaid zijn voor de echte Winter! Wat heeft de Winter tot nu toe aan ijs gebracht?

Ondanks een veel te warme November was het in deze maand toch al mogelijk om ijs te klimmen en zo sloegen mijn klimpartner en ik op 14 november onze ijsbijlen in het eerste perfecte ijs van het seizoen. Zij het in een goot (Rinne op z’n Duits) op 2700m hoogte. Terwijl je in Innsbruck in de zon bij 20gr nog in korte broek kon rondlopen, waren de condities in de Noordwanden perfect en hier en daar de beste in de afgelopen 5 jaar. Hoe dan?

Enerzijds de bijzonder vroege sneeuwval eind september/begin oktober met sneeuw tot in de hogere dalen en anderzijds de afnemende kracht van de zon en langer wordende nachten. Na deze sneeuwval volgde er vanaf midden Oktober een lange periode (tot eind November) met veel zon, droge lucht en elke nacht een heldere hemel, en daarmee, lage temperaturen aan de schaduwkant van de berg. Door subsidentie en Adiabatische compressie (lees hier meer) kan sneeuw, maar dus ook ijs, zich in de late herfst al goed handhaven aan de schaduwkant van de berg, ook wanneer de absolute temperaturen relatief hoog zijn. Smalle gootjes creëren hierdoor als het ware micro klimaatjes en kunnen de kou goed vasthouden. De sneeuw in deze gootjes zet zich goed waardoor goede Trittfirn ontstaat (zie mijn eerste Blog) en het beetje sneeuw dat smelt en tot water wordt, bevriest uiteindelijk toch weer waardoor het ijs wordt. Eenmaal ijs verandert dat niet meer zo snel op deze hoogte in deze jaargetijden, daarvoor warmt het aan de schaduwkant simpelweg niet meer genoeg op.

 

Schrammacher Nordwand in het Valsertal in perfecte condities, 28 november 2020. Een geweldige mix uit ijs, trittfirn en rots.
Schrammacher Nordwand in het Valsertal in perfecte condities, 28 november 2020. Een geweldige mix uit ijs, trittfirn en rots.

Enerzijds konden we dus van eind September ( Patscherkofel) tot Midden Oktober ( Stubaier Gletsjer) al genieten van Pulverschnee en anderzijds wist ik ook dat deze vroege sneeuw een goede start ging zijn voor het ijs boven de 2500m hoogte in de Noordwanden in November. Dit goldt overigens voor het gehele Alpengebied. Zowel in de Écrins als Chamonix, als Bern Oberland en de Dolomieten werd al ijs geklommen in November.

Met de komst van de recordhoeveelheden sneeuw begin December dit jaar was het ”Noordwandseizoen” voorlopig voorbij en gingen we (eerder al) op zoek naar ijs beneden in de valleien. Na een beetje zoeken vonden we dat ook, al is de warmere periode die vanaf de tweede week van december volgde niet ideaal geweest voor de groei van de Watervallen beneden in de Valleien. Föhn, in combinatie met hogere luchtvochtigheid en absolute temperaturen zorgt ervoor dat er per saldo niet heel veel ijs meer groeide en afsmolt in de laatste weken.

Derde touwlengte van Nameless in het Pitztal, 20 november 2020.

Rondom de Wilde Wasserweg (Grawa) in Stubaital en achterin het Pitztal is inmiddels al klimbaar ijs te vinden, al mag daar zeker nog wel wat meer aangroeien! Ook rond de idyllische Pinnisalm in het Pinnistal (een bezoek waard in Zomer en Winter), de lagere delen in het Valsertal, boven op de Brennerpas (zichtbaar vanaf de snelweg) en in het Sellraintal groeit het ijs al wel maar we moeten nog geduldig zijn.

Nameless: een bevroren waterval in het Pitztal op 20 november 2020 al goed gevormd en een plezier om te klimmen! Voor perspectief en grootte van de waterval zie de bomen links van en boven de waterval.

Conclusie: Al in al hebben we deze winter zeker nog geen rede tot klagen, steker nog; we zijn verwend tot zover deze Winter! De aangekondigde winterse episode die vanaf morgen gaat beginnen is een mooi kerstgeschenk en gaat ervoor zorgen dat het ijs verder kan gaan aangroeien. Uiteindelijk zijn januari, februari en de eerste helf van maart de beste maanden om ijs in de valleien te klimmen dus The best is yet to come!

Fijne feestdagen en een gelukkig en gezond 2021 toegewenst!

Remco Graas

Met dank aan Protest, kledingsponsor Alpenweerman.

Innsbruck Tourismus – Partner Alpenweerman 2020-2021